Trazodone
| Bewijsniveau: L3 | Voorspelde indicaties: 10 |
Inhoudsopgave
Trazodon: Van depressie naar obsessief-compulsieve stoornis
Samenvatting in één zin
Trazodon is een antidepressivum dat oorspronkelijk wordt gebruikt bij depressieve stoornissen en angststoornissen. Het TxGNN-model voorspelt dat het mogelijk werkzaam is bij obsessief-compulsieve stoornis (OCD). Hiervoor zijn geen geregistreerde klinische studies en 20 publicaties beschikbaar, waaronder één kleine dubbelblinde, placebogecontroleerde studie.
Kort overzicht
| Item | Inhoud |
|---|---|
| Oorspronkelijke indicatie | Unipolaire depressie, endogene depressie, ernstige depressieve stoornis, angststoornis (volgens de kennisgraaf; in de Nederlandse registratie is geen indicatietekst beschikbaar) |
| Voorspelde nieuwe indicatie | Obsessief-compulsieve stoornis |
| TxGNN-voorspellingsscore | 99,95% |
| Bewijsniveau | L3 |
| Marktstatus in Nederland | Alleen doorgehaalde registraties (geen geldige vergunning) |
| Aantal vergunningen | 1 (doorgehaald) |
| Aanbevolen beslissing | Hold |
Waarom is deze voorspelling aannemelijk?
Gedetailleerde gegevens over het werkingsmechanisme zijn voor dit rapport niet beschikbaar. Uit de literatuur is bekend dat trazodon 5-HT2A/2C-receptoren antagoneert en de heropname van serotonine zwak remt. Daardoor kan het de serotonerge circuits beïnvloeden die bij OCD een rol spelen.
Depressie, angststoornissen en OCD hebben een gemeenschappelijke serotonerge component, en OCD reageert voornamelijk op serotonineheropnameremmers (clomipramine, SSRI’s). Dat maakt een effect van trazodon biologisch denkbaar. De resultaten in de literatuur zijn echter wisselend. Trazodon wordt hooguit gezien als aanvullende behandeling naast SSRI’s of clomipramine, niet als eerstelijnsmiddel. Deze beoordeling is gebaseerd op titels en beperkte samenvattingen; numerieke uitkomsten van de studies waren niet beschikbaar.
Bewijs uit klinische studies
Er zijn momenteel geen gerelateerde klinische studies geregistreerd.
Bewijs uit de literatuur
| PMID | Jaar | Type | Tijdschrift | Belangrijkste bevindingen |
|---|---|---|---|---|
| 1629380 | 1992 | RCT (dubbelblind, placebogecontroleerd) | J Clin Psychopharmacol | Gecontroleerd onderzoek naar anti-obsessieve werkzaamheid van trazodon bij OCD; uitkomsten niet beschikbaar in de gegevens |
| 2119885 | 1990 | Casusreeks/open-label | Clin Neuropharmacol | 9 patiënten die niet reageerden op clomipramine; lichte maar significante verbetering, 3 patiënten reageerden zeer goed |
| 3501130 | 1987 | Cohort/open-label | Psychopathology | Respons op trazodon bij OCD gekoppeld aan veranderingen in glucosemetabolisme in de nuclei caudati (PET) |
| 8434675 | 1993 | Casusreeks/open-label | Am J Psychiatry | Trazodon bij OCD en trichotillomanie |
| 3571943 | 1986 | Open pilotstudie | Int Clin Psychopharmacol | Trazodon plus tryptofaan bij 11 patiënten; marginaal voordeel, slechte verdraagbaarheid bij enkelen |
| 26088119 | 2015 | Review | Curr Pharm Des | Overzicht van off-labelgebruik van trazodon, waaronder OCD |
| 27744763 | 2017 | Review | Postgrad Med | Overzicht van trazodongebruik bij psychiatrische en medische aandoeningen |
| 8993077 | 1996 | Review | Psychopharmacol Bull | Mono- en polyfarmacotherapie bij OCD; serotonineheropnameremmers als kern van de behandeling |
| 4009160 | 1985 | Casusbeschrijving | J Nerv Ment Dis | Twee patiënten met OCD en depressie met snelle verbetering op trazodon |
| 6703152 | 1984 | Casusbeschrijving | Am J Psychiatry | Eerste melding over OCD en trazodon |
Informatie over de Nederlandse markt
| RVG-nummer | Productnaam | Toedieningsvorm | Goedgekeurde indicatie |
|---|---|---|---|
| RVG 113007//09145 | Trazolan 100 mg, filmomhulde tabletten | Niet beschikbaar | Niet beschikbaar (registratie doorgehaald) |
Er is geen geldige registratie bij het CBG-MEB gevonden. De enige bekende vergunning is doorgehaald.
Veiligheidsoverwegingen
- Contra-indicaties (afgeleid uit de kennisgraaf, geen bijsluitertekst): multipele systeematrofie, posturaal orthostatisch tachycardiesyndroom, orthostatische hypotensie, lange-QT-syndroom (ook familiair), torsades de pointes, kaliumtekort, benigne prostaathyperplasie, bloedstollingsstoornissen, hartziekten en hart- en vaatziekten, priapisme, inadequate ADH-secretie (SIADH) en nefrogeen syndroom van inadequate antidiurese.
- Geneesmiddelinteracties: in totaal 287 interacties gevonden. Voorbeelden van ernstige (major) interacties: bupropion, lorcaserine, dolasetron, palonosetron, cisapride, dexfenfluramine en fenfluramine. Voorbeelden van matige interacties: clarithromycine, morfine, famotidine, loperamide en aprepitant.
Raadpleeg voor officiële waarschuwingen en contra-indicaties de SmPC (Samenvatting van de Productkenmerken) en de bijsluiter.
Conclusie en vervolgstappen
Beslissing: Hold
Onderbouwing:
- Het bewijs bestaat uit één kleine RCT uit 1992 en voornamelijk open-label of casuïstische rapporten met wisselende resultaten. Er zijn geen geregistreerde klinische studies, en trazodon wordt hooguit als aanvulling op de standaardbehandeling gezien.
- Er is geen geldige Nederlandse registratie en de veiligheidsgegevens op basis van de bijsluiter ontbreken, wat nader veiligheidsonderzoek blokkeert.
Om verder te gaan is nodig:
- Veiligheidsinformatie uit de SmPC/bijsluiter van het CBG-MEB (waarschuwingen, contra-indicaties).
- Gegevens over het werkingsmechanisme (bijvoorbeeld uit DrugBank).
- Beoordeling van de numerieke uitkomsten van de RCT uit 1992 (PMID 1629380) en een systematische review van trazodon als aanvulling bij OCD.
- Overweging van een gecontroleerde klinische studie, bij voorkeur als add-on bij een SSRI of clomipramine.
- Nadere beoordeling van de regulatoire status, aangezien er geen geldige registratie is.
Overige voorspelde indicaties (ter informatie)
| Voorspelde indicatie | TxGNN-score | Bewijsniveau | Aanbeveling | |——|——|——|——| | Agorafobie | 99,81% | L3 | Onderzoeksvraag (kleine studies uit de jaren 80; trazodon mogelijk minder effectief dan imipramine en alprazolam) | | Fobische stoornis | 99,45% | L3 | Onderzoeksvraag (zelfde bewijs als agorafobie, indirect) | | Dysthymie | 99,48% | L4 | Onderzoeksvraag (grotendeels indirect bewijs; één voorlopige studie uit 1992) | | Histrionische persoonlijkheidsstoornis | 99,92% | L4 | Hold (alleen een historisch artikel uit 1975) | | Paranoïde persoonlijkheidsstoornis | 99,92% | L5 | Hold (alleen een casusbeschrijving over een interactie) | | Schizoïde persoonlijkheidsstoornis | 99,92% | L5 | Hold (alleen voorspelling) | | Schizotypische persoonlijkheidsstoornis | 99,92% | L5 | Hold (alleen voorspelling) | | Benigne paroxismale torticollis van de kindertijd | 99,83% | L5 | Hold (alleen voorspelling; veiligheid bij zuigelingen niet vastgesteld) | | Ohdo-syndroom en varianten | 99,28% | L5 | Hold (alleen voorspelling) |
Disclaimer
Deze inhoud is uitsluitend bedoeld voor onderzoeksdoeleinden en vormt geen medisch advies. Klinische validatie is vereist vóór elke klinische toepassing.