Mebendazole
| Bewijsniveau: L5 | Voorspelde indicaties: 1 |
Inhoudsopgave
Mebendazol: Van enterobiasis, ascariasis en trichuriasis naar acne
Samenvatting in één zin
Mebendazol is een ontwormingsmiddel dat oorspronkelijk wordt gebruikt tegen worminfecties (aarsmaden, spoelwormen en zweepwormen). Het TxGNN-model voorspelt dat het mogelijk werkzaam is bij acne, maar hiervoor zijn geen klinische studies en slechts 1 publicatie (een casusbeschrijving zonder directe relevantie) gevonden. Deze voorspelling berust daarom uitsluitend op het model.
Snel overzicht
| Item | Inhoud |
|---|---|
| Oorspronkelijke indicatie | Enterobiasis, ascariasis, trichuriasis (afkomstig uit de TxGNN-kennisgraaf; de indicatietekst van de Nederlandse vergunning is leeg) |
| Voorspelde nieuwe indicatie | Acne |
| TxGNN-voorspellingsscore | 99,2% |
| Bewijsniveau | L5 |
| Marktstatus in Nederland | Alleen doorgehaald (vergunning ingetrokken) |
| Aantal vergunningen | 1 |
| Aanbevolen beslissing | Hold |
Waarom is deze voorspelling aannemelijk?
Er zijn momenteel geen gedetailleerde gegevens over het werkingsmechanisme in de samengestelde data beschikbaar. Op basis van algemene kennis remt mebendazol de polymerisatie van tubuline in wormen. Uit preklinisch onderzoek komen daarnaast aanwijzingen voor antiproliferatieve en anti-angiogene effecten in kankermodellen.
Een geloofwaardig mechanistisch verband met acne is niet aangetoond. Acne wordt bepaald door talgproductie, verhoorning van haarfollikels, Cutibacterium acnes en ontsteking, en mebendazol is aan geen van deze processen gekoppeld. De hoge score van 0,992 is een door het model afgeleide voorspelling en kan het gevolg zijn van netwerkartefacten in de kennisgraaf in plaats van een biologische onderbouwing. De overeenkomst met de oorspronkelijke indicatie (wormbesmetting) is niet beoordeeld.
Bewijs uit klinische studies
Momenteel zijn er geen gerelateerde klinische studies geregistreerd.
Bewijs uit de literatuur
| PMID | Jaar | Type | Tijdschrift | Belangrijkste bevindingen |
|---|---|---|---|---|
| 7072899 | 1982 | Casusbeschrijving | The American Journal of Tropical Medicine and Hygiene | Eerste casus van proliferatieve sparganose in het zuidelijk halfrond, met acne-achtige huidlaesies; geen bewijs voor werkzaamheid van mebendazol bij acne |
Informatie over de Nederlandse markt
| RVG-nummer | Productnaam | Toedieningsvorm | Goedgekeurde indicatie |
|---|---|---|---|
| RVG 114283 | DA Anti-Wormtabletten Mebendazol 100 mg, tabletten (doorgehaald) | Tablet | Niet beschikbaar |
Veiligheidsoverwegingen
- Contra-indicaties volgens de kennisgraaf (geen productteksten): leveraandoeningen en galblaasaandoeningen.
- Geneesmiddelinteracties: in totaal 15 interacties gevonden (sommige dubbel vermeld), waarvan de meeste van matig niveau:
- Matig: metronidazol, fenobarbital, carbamazepine, ritonavir, fosfenytoïne, fenytoïne, primidon, jodide I-131 en jodide I-123
- Gering: cimetidine
Raadpleeg voor volledige veiligheidsinformatie de SmPC (Samenvatting van de Productkenmerken) en de bijsluiter. De waarschuwingen en contra-indicaties uit de bijsluiter van het CBG-MEB zijn nog niet verwerkt.
Conclusie en vervolgstappen
Beslissing: Hold
Onderbouwing:
- De voorspelling berust alleen op het model (bewijsniveau L5), zonder klinische studies, zonder relevante literatuur en zonder aannemelijk mechanistisch verband met acne. De enige Nederlandse vergunning is bovendien doorgehaald.
Om verder te gaan is het volgende nodig:
- Waarschuwingen en contra-indicaties uit de bijsluiter van het CBG-MEB ophalen en beoordelen (blokkerend voor de veiligheidsscreening)
- Gegevens over het werkingsmechanisme aanvullen (bijv. via DrugBank)
- Gericht literatuuronderzoek naar mebendazol bij acne en huidontsteking
- Beoordelen of een toedieningsroute geschikt is voor acne (bijv. lokaal versus oraal), aangezien dit nog niet is onderzocht
- Aantonen van een biologisch aannemelijk verband met de pathofysiologie van acne, bijvoorbeeld via preklinisch onderzoek
Disclaimer
Deze inhoud is uitsluitend bedoeld voor onderzoeksdoeleinden en vormt geen medisch advies. Klinische validatie is vereist vóór elke klinische toepassing.